Werkschoenen met BOA-sluiting: het draaiwiel getest op de werkvloer

Een BOA-sluiting vervangt de veters door een dunne staalkabel die via een draaiwiel wordt aangetrokken. Je zet de schoen in één beweging vast, de druk verdeelt zich gelijkmatig over de wreef en je kunt tijdens de dag bijstellen zonder te bukken. Het systeem valt onder een garantie van de fabrikant, meestal voor de hele levensduur van de schoen.

Hoe het systeem werkt

In het wiel zit een spoel waar een gevlochten staalkabel omheen loopt. Draai je met de klok mee, dan wordt de kabel opgerold en trekt hij de schoen dicht in stapjes van ongeveer een millimeter. Trek je het wiel omhoog, dan valt de spanning er in één keer af en stap je zo uit de schoen.

De kabel loopt door geleiders langs de wreef. Doordat hij vrij door die geleiders glijdt, verdeelt de spanning zich vanzelf: drukt de kabel ergens te hard, dan verschuift hij tot de druk overal gelijk is. Dat is precies wat bij veters niet gebeurt.

Waarom dat op de werkvloer uitmaakt

Met veters trek je in de praktijk het onderste stuk strak en het bovenste stuk losjes, of andersom. Daardoor ontstaan drukpunten op je wreef en kan je hiel toch nog schuiven. Bij werk waarbij je veel knielt of hurkt, merk je dat aan een pijnlijke plek boven op je voet.

Met een draaiwiel kun je bovendien halverwege de dag bijstellen. Zwelt je voet op in de middag, dan klik je een paar standen losser zonder je handschoenen uit te trekken. Zie de modellen bij de werkschoenen met BOA sluiting.

Geen losse veters die blijven haken

Een losse veter is een reëel risico. Hij blijft haken achter een ladder, een pallet of een draaiend deel, en op een bouwplaats of in een magazijn is dat geen theoretisch scenario. Bij een draaiwiel is er geen lus en geen uiteinde.

Dat maakt het systeem ook aantrekkelijk in de voedselverwerking, waar losse veterdelen als vervuilingsrisico gelden, en in de logistiek, waar mensen de hele dag in en uit voertuigen stappen.

En als de kabel breekt

Dit is de vraag die iedereen stelt, en terecht. De kabel is gemaakt van gevlochten roestvast staal en gaat in normaal gebruik jaren mee. Gaat er toch iets stuk, dan valt dat onder de garantie van de systeemfabrikant, die doorgaans de volledige levensduur van de schoen dekt.

Belangrijk praktisch punt: als de kabel breekt, valt de schoen open en kun je hem niet meer vastzetten. Je kunt er dus niet mee doorwerken zoals met een gebroken veter, die je nog kunt knopen. Wie op een afgelegen locatie werkt, houdt daar rekening mee.

Waar het systeem minder geschikt is

Bij zwaar vervuilend werk met veel zand, cement of metaalslijpsel kan het wiel op termijn stroef gaan lopen. Spoel het dan regelmatig af met schoon water. Ook bij werk waarbij je regelmatig op de zijkant van je schoen tegen scherpe randen komt, is het wiel een kwetsbaar punt.

Fabrikanten hebben daar wel op ingespeeld met verzonken wielen en beschermkappen. Merken als Redbrick gebruiken het systeem breed in hun assortiment en plaatsen het wiel vaak in een uitsparing.

Hoge en lage modellen

Op een lage schoen doet het wiel vooral het werk op de wreef. Op een hoog model is de winst groter, omdat de kabel dan de hele schacht mee aantrekt en je enkel beter gefixeerd wordt zonder dat je bovenaan hoeft te knijpen.

Sommige hoge modellen hebben twee wielen: een voor de voet en een voor de schacht, zodat je die apart kunt instellen. Bekijk de hoge werkschoenen voor die uitvoeringen.

Combinatie met veiligheidsklassen

Het draaiwiel zegt niets over de bescherming van de schoen. Je vindt het op lichte S1P-modellen en op volwaardige S3 werkschoenen met bescherming tegen doorboring. Kies dus eerst de klasse die je werk vraagt en kijk daarna naar het sluitsysteem.

Ook bij sportieve modellen is het gangbaar geworden. In de categorie safety sneakers staan modellen met wiel naast modellen met veters, in dezelfde klasse.

Wat het kost

Een schoen met draaiwiel ligt doorgaans twintig tot veertig euro hoger dan hetzelfde model met veters. Of dat de moeite waard is, hangt af van hoe vaak je in en uit je schoenen stapt en of je last hebt van drukpunten.

Voor iemand die zijn schoenen twee keer per dag aan en uit doet, is het verschil klein. Voor een monteur die tien keer per dag een woning binnenstapt, verdient het zich in tijd en ergernis terug. Het volledige aanbod staat bij de werkschoenen.

Onderhoud van het wiel

Spoel het wiel af met water als er zand of cement in zit en laat het drogen. Gebruik geen olie of smeermiddel: dat trekt juist vuil aan en maakt het mechanisme op termijn stroever. Draai het wiel na het schoonmaken een paar keer helemaal open en dicht.

Controleer de kabel af en toe op rafels bij de geleiders. Een kabel die begint te pluizen, vervang je voordat hij breekt. Dat valt in de meeste gevallen onder de garantieregeling van de fabrikant.

Kan ik een BOA-sluiting zelf vervangen?

Het wiel en de kabel zijn als onderdeel verkrijgbaar en met een vervangset te wisselen. Loopt het onder garantie, meld het dan eerst bij de leverancier voordat je zelf gaat sleutelen.

Is een draaiwiel net zo stevig als veters?

De spanning is vergelijkbaar en de verdeling is gelijkmatiger. Het verschil zit in de storingsgevoeligheid: een veter kun je knopen, een gebroken kabel niet.

Werkt het wiel met werkhandschoenen aan?

Ja, dat is juist een van de sterke punten. Het wiel is groot genoeg om met handschoenen te bedienen, in tegenstelling tot veters knopen.